www.dinsohbet.net

Çocuğun doğumunun ilk günlerinde Allah’a bir şükran nişanesi olarak kesilen kurbana “akîka kurbanı” denilir.

Esasen akîka, Arapça’da yeni doğan çocuğun başındaki saçın adıdır. Akîka kurbanı kesildiği gün çocuğun başı da tıraş edildiği için kurban bu adı almıştır.

Akîka kurbanı Hanefîler’e göre mubah (bazı rivayetler-de mendup), diğer üç fıkıh mezhebine göre sünnet, Zâhi-rîler’e göre vâciptir. Hz. Peygamber torunları Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin için birer koçu akîka kurbanı olarak kes-miş ve ümmetine de yeni doğan kız ve erkek çocukları için akîka kurbanı kesmelerini tavsiye etmiştir.

Resûl-i Ekrem’in bu tür uygulama ve tavsiyeleri dinî bir gerek-lilik şeklinde değil de doğum, düğün gibi mutlu olayla-rın yakın çevreye duyurulması, sevincin onlarla payla-şılması ve neticede sosyal yapının ve dayanışmanın sağlamlaştırılması yönünde tedbir ve örnekler (sünnet, nafi-le ibadet) olarak algılanması daha doğru olur.
Akîka kurbanı, çocuğun doğduğu günden bulûğ çağına kadar kesilebilirse de doğumun yedinci günü kesilmesi müstehaptır.
Yazinin Devamini Oku »

HACC

İnsanın nasıl ki bir bedeni bir de rûhu, bir maddî bir de mânevî yönü varsa, dînin de bir zâhiri bir bâtını, yani bir dış yüzü bir de iç yüzü vardır. İbâdetlere görünen şekillerinin ötesinde bir iç anlam vermenin, bâtınî bir yorum getirmenin eski bir geleneği bulunmaktadır. Bu alanla daha çok tasavvuf mensupları ilgilenmiştir.

Bâtınî yorumlar dînin zâhirini küçük görmeyi veya onu red ve inkâr etmeyi gerektirmez. Bu yönden tasavvuf anlayışı, tarihteki yıkıcı Bâtınîlik mezhebinden ayrılmış olur. Ölçü şudur: Zahirî ve bâtınî yorum ve izahlar ruh ve beden gibi birbirini tamamlamak durumundadır. Zâhire dayanmayan bâtınî açıklama geçersiz olduğu gibi, bâtını hiçe sayan zâhirci görüş de eksik ve yanlıştır.1

İbâdetlere, görünen şekillerine ve dış yüzlerine ilâve olarak bir takım yorumlar getirmek ve iç anlamlar üzerinde durmak, onlara daha bir canlılık ve derinlik kazandırır. Böylece sembolik ve şekilden ibâret gibi görünen bâzı hareketler, insanın gönlünde ve kafasında yeni bir anlam ve boyut elde etmiş olur.

HACCIN İÇ ANLAMI

Kelime olarak “hac”, hem Allah’a doğru yönelme hareketi, hem de benliğe egemen olma çabası anlamına gelir.2

Hac ibadeti sırasında yapılması gerekenler kısaca şöyle özetlenebilir: Mekke civarında kutsal toprakların sınırına (mîkat) gelince günlük elbiseler çıkarılır ve “ihram” denilen iki parça kumaştan oluşan özel bir kıyafete girilir. Baş açıktır. Hac süresince kişi kendisini, kendi benliğini unutmaya çalışır. Kâbe tavaf edilir. Bütün günü ulvî düşüncelerle geçirmek üzere Mekke civarındaki Arafat’a gidilir. Daha sonra Müzdelife’de gecelenir, oradan Mina’ya geçilir ve şeytan taşlanır, kurban kesilir. Mekke’ye dönülür. Kâbe tavaf edilir. Safâ tavaf edilir. Safâ ve Merve tepeleri arasında yedi kere hafif koşu şeklinde gidilip gelinir.

İbadetler arasında en sembolik olanı Hac’tır denebilir. Acaba bütün bu hareketler neyi ifade etmektedir? Onların bir takım iç anlamları var mıdır? Bu gibi konular üzerinde duranlar neler söylemişlerdir?
Meselenin bir tarihî, bir de kişisel yönü vardır. Tarih cephesi, ilâhî menşe’li eski kültürler ile İslâmiyet arasındaki bağlar ve devamlılık konusunda ilgi çekici bir ipucu olma özelliğine de sahiptir. Hac sırasındaki hareketlerle ilgili olarak tarihî arka plânı şöylece özetlemek mümkündür:
Yazinin Devamini Oku »

Değerli Müminler!
Cenâb-ı Hak en değerli varlık olarak yarattığı insanoğlunu sayısız nimetlerle donatmıştır. Vermiş olduğu nimetlerin meşrû ölçüler çerçevesinde kullanılmasını da emretmiştir. Dinimiz kazancın helâl yollardan olmasını istemiş, haram kazancı kesinlikle yasaklamıştır. Kişinin kazancına haram karıştıran sebeplerden biri de kumardır.
Günümüzde hızla gelişen iletişim teknolojisi kumar ve şans oyunlarına yeni yöntemler getirmiştir. Bugün sanal ortamda büyük kitlelerin katılımıyla sayısız kumar çeşidi yaygınlaşmış astronomik rakamlardan oluşan korkunç bir sektör haline gelmiştir. Müslümanlar yoğun propaganda bombardımanı altında ve masumane faaliyetler gibi sunulan çeşitli haksız kazanç yolları konusunda dikkatli olmalı, bunlardan uzak durmalıdır.
Dinimiz, başkalarının mallarını meşrû olmayan yollarla almayı ve yemeyi haram kılmıştır. Âyet-i kerime’de “Mallarınızı aranızda bâtıl (boş ve haksız) yollarla yemeyin, ancak karşılıklı rızâya, gönül hoşluğuna dayalı bir ticaret sonucunda yiyin” buyrulmaktadır.

Muhterem Müminler!
Sevgili Peygamberimize (s.a.v) “Hangi kazanç en temiz ve en helâl yolla elde edilmiş olur?” diye sorulduğunda cevâben: “Kişinin el emeği ile ve kimseyi aldatmadan yapmış olduğu meşrû ticâret yoluyla elde ettiği kazançtır”, “Hiçbir kimse asla kendi kazancından daha hayırlı bir rızık yememiştir buyurmuşlardır. Hâlbuki kumarda birbirlerini aldatma çabaları vardır.
Kumar ve şans oyunları tutkunları sürekli rakiplerini yenme ve elindekini alma duygusunun esiridirler. Kaybettiğinde karşısındakine hırs ve kin hisleri artar. Kaybettiklerini kazanmak için tekrar tekrar oynar. Ruh ve beden sağlığını kaybeder. Nitekim aile saadetinin kaybolmasının sebeplerinden birisi de kumardır.
Yazinin Devamini Oku »

Takva , korkma, sakınma, Allah korkusuyla günahlardan korunmak demektir. Muttaki, takva üzere yaşayan mü’min demek olur.

Takvada ilk akla gelen, haramları terktir. Bunu, mekruhlardan sakınma takip eder. Mekruh, çirkin bulunan, hoş karşılanmayan fiil, söz ve hâllere denir. Bunların terk edilmeleri de takvadandır. Daha sonra şüpheliler karşımıza çıkar. Bunların da mekruhlar gibi haramla bir başka komşulukları vardır. Hakkında kesin bir hüküm olmayan işlerde, takvaya uygun olanı, haram olma ihtimalini gözeterek o fiilleri terk etmektir. Sonra mübah ve helâl olanlar gelir. Bunlardan yeteri kadar istifade edip israftan sakınmak da takvadandır.

Allah Resûlü (asm.) “Helâl belli, haram da bellidir. Fakat bu ikisinin arasında şüpheli şeyler vardır.” diye başlayan bir hadis-i şeriflerinde şöyle buyurur: “Nasıl bir çoban, koruluğun kenarında koyun otlattığında, koyunlarının her an koruluğa girme ihtimali varsa, şüpheli şeylerden korunmayanın da harama düşme ihtimali öylece vardır.”

Şüpheli, haramın en yakın komşusudur. O araziye girenin bir süre sonra haram sahasına düşmesi kuvvetle muhtemeldir. Şüpheliden sakınanlarla haram arasına bir tampon bölge girmiş oluyor.
Yazinin Devamini Oku »

Tasavvufun Amacı

Tasavvufun engin tarif ve mevzuuna bakıldığında onun, insanoğlu için pek mühim ve yüce bir gayeyi düstur edindiği görülür. Bu gaye, ta ilk peygamberden itibaren bütün enbiya ve evliyanın gönül semalarında bir güneş gibi mevcut olan; “Allah’a en güzel ve feyizli bir şekilde kulluktur. Bu yönüyle gayelerin gayesidir. Yani Hakk’ın rızasını kâmil manada kazanabilmek için manevi hastalıklardan kurtularak Allah ve Rasûlü’nün ahlâkından nasip almaktır. Yani nefsi dinin hükmüne ram etmek, ibadetleri otomat hâllerden kurtarıp ihsan duygusuna kavuşmak, kalbi manevi yücelikler istikametine yönlendirip neticede selim bir kalp ile rıza-yı ilâhîye nail olmaktır.

Beşer tarihinin defalarca sergilediği bir hakikattir ki insan, aslî cevheri itibariyle “Ahsen-i takvim” (varlıkların en şereflisi) yüceliğinde iken, yaradılış gayesine yabancılaşıp istikametten ayrıldığında “hayvandan daha aşağı” sıfatına bile maruz kalabilecek bir varlıktır. Ondaki şeref ve kıymeti tayin eden yegâne müessir imandır. İmandan sonra ise ahlâk gelir. Peygamberlerin tezkiye vazifesi de insanları bu meziyetlerle tezyin edebilmektir.
Yazinin Devamini Oku »